Dit project is afgerond. De opgeleverde standaard is opgenomen in de database GGZ Standaarden.

Aanleiding

Angststoornissen staan op nummer 3 in de top-10 van ziekten met de grootste ziektelast en hebben een grote impact op het functioneren van de patiënt en de directe personen in de omgeving. Angststoornissen behoren samen met depressie en alcoholafhankelijkheid tot de meest voorkomende psychische aandoeningen die daarnaast tot veel directe en indirecte (verzuim)kosten leiden. De geschatte jaarprevalentie van angststoornissen in 2011 is 77 per 1000 mannen en 124 per 1000 vrouwen en de incidentie wordt geschat op 12,5 per 1.000 mannen en 29,6 per 1.000 vrouwen. Zorgtrajecten in 2011 in de ggz hebben, af te lezen aan het aantal afgesloten DBC’s, veelal betrekking op angststoornissen. Het netwerk Kwaliteitsontwikkeling GGz heeft vanwege de grote ziektelast en hoge maatschappelijke kosten, angststoornissen geprioriteerd voor het maken van een zorgstandaard.

Doelstelling

De zorgstandaard geeft de maatstaf voor het minimaal vereiste niveau van kwaliteit van zorg bij patiënten met angstklachten of een angststoornis, zowel zorginhoudelijk als procesmatig. De patiënt en de gang van de patiënt door het gehele zorgproces staan centraal. Het is het algemene raamwerk op hoofdlijnen voor diagnostiek en behandeling van alle patiënten met angstklachten of een angststoornis en biedt daarmee het fundament voor goede zorg voor mensen met angstklachten of een angststoornis in Nederland.

Verwachte resultaten

  • Een brede, door alle betrokken partijen gedragen zorgstandaard met een focus op volwassenen en ouderen met angstklachten en angststoornissen vanuit het patiëntenperspectief waarin een beschrijving van de inhoud en organisatie van zorg is opgenomen (ten aanzien van jongeren met angststoornissen wordt de beschikbare evidentie meegenomen en worden eventuele lacunes in kaart gebracht. Echter het verzamelen van nieuwe evidentie maakt geen onderdeel uit van dit traject);
  • Herziening van onderdelen van de MDR Angststoornissen: specifieke fobie (2005), paniekstoornis en agorafobie (2009), posttraumatische stress-stoornis (2009) en sociale-angststoornis (sociale fobie) (2011);
  • Ontwikkeling van nieuwe onderdelen: angstklachten, angststoornis door een middel/medicatie en angststoornis door een somatische aandoening, Jeugd-ggz bij de MDR Angststoornissen;
  • Zicht op de kosteneffectiviteit en budgetimpacts van de zorgstandaard-conforme zorg;
  • Een praktijktest (proefimplementatie) met een daarop gebaseerd implementatieplan;
  • Een set met kwaliteitsindicatoren.

Werkwijze

De Zorgstandaard Angststoornissen wordt ontwikkeld conform de Handleiding Model Zorgstandaard ggz. Hierbij wordt zoveel mogelijk volgens de evidence-based richtlijnontwikkel  methode (EBRO) gewerkt voor het waarborgen van een systematische en transparante werkwijze. De zorgstandaard wordt samen ontwikkeld met verschillende beroeps- en patiëntenverenigingen en het NHG. De fasering van het project is als volgt:

  • Fase 1: Samenstellen werkgroep en opstellen uitgangsvragen;
  • Fase 2: Ontwikkelen zorgmodulen (9 maanden);
  • Fase 3: Commentaarfase zorgmodulen en schrijven zorgspecifieke aspecten van generieke zorgmodulen (3 maanden);
  • Fase 4: Ontwikkelen organisatie van zorg: beslismodel passende zorg in de verschillende stadia van de angststoornis en uitvoeren budget impact analyse (3 maanden);
  • Fase 5: Ontwikkelen kwaliteitsindicatoren en uitvoeren praktijktest (3 maanden);
  • Fase 6: Schrijven concept-zorgstandaard (3 maanden).